Słownik pojęć prawnych

Orzeczenie sądu wydawane bez rozprawy, najczęściej w postępowaniu upominawczym lub nakazowym, nakazujące zapłatę określonej kwoty. Od nakazu można się odwołać (sprzeciwem lub zarzutami) w terminie zwykle 14 dni od doręczenia. Zobacz: Antywindykacja.

Pismo, którym pozwany kwestionuje nakaz zapłaty wydany w postępowaniu upominawczym. Skutecznie wniesiony sprzeciw powoduje, że nakaz traci moc, a sprawa trafia na rozprawę. Zobacz: Antywindykacja.

Elektroniczne postępowanie upominawcze prowadzone przez Sąd Rejonowy Lublin-Zachód. Wierzyciele masowo dochodzą w nim roszczeń, a nakazy z e-sądu bywają wydawane na podstawie samych twierdzeń pozwu, dlatego tak ważna jest szybka reakcja pozwanego. Zobacz: Antywindykacja.

Postanowienie umowy z konsumentem, które rażąco narusza jego interesy i dobre obyczaje, np. nadmierna opłata likwidacyjna. Klauzula uznana za niedozwoloną nie wiąże konsumenta. Zobacz: Polisolokaty.

Umowa ubezpieczenia na życie z ubezpieczeniowym funduszem kapitałowym, łącząca ochronę ubezpieczeniową z inwestowaniem składek. Przy rozwiązaniu takiej umowy ubezpieczyciele potrącali często wysokie opłaty, które można odzyskiwać. Zobacz: Polisolokaty.

Kwota potrącana przez ubezpieczyciela ze zgromadzonych środków przy wcześniejszym rozwiązaniu polisy z UFK. Opłaty nieadekwatne do rzeczywistych kosztów były wielokrotnie uznawane przez sądy za klauzule niedozwolone. Zobacz: Polisolokaty.

Postępowanie sądowe dla osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej, które stały się niewypłacalne. Prowadzi do częściowego lub całkowitego oddłużenia według planu ustalonego przez sąd. Zobacz: Antywindykacja.

Dochodzenie zapłaty należności od dłużnika: od wezwań i negocjacji (etap polubowny), przez pozew (etap sądowy), po egzekucję komorniczą. Zobacz: Windykacja.

Działania prawne chroniące dłużnika przed nadużyciami ze strony wierzycieli, firm windykacyjnych i organów egzekucyjnych: od sprzeciwów od nakazów zapłaty po negocjowanie ugód i upadłość konsumencką. Zobacz: Antywindykacja.

Przymusowe wykonanie orzeczenia sądu przez komornika, np. zajęcie rachunku bankowego lub wynagrodzenia. Egzekucja podlega ograniczeniom (m.in. kwoty wolne od zajęcia), a na czynności komornika przysługuje skarga. Zobacz: Antywindykacja.

Środek zaskarżenia przysługujący dłużnikowi (i wierzycielowi) na nieprawidłowe czynności komornika, rozpoznawany przez sąd rejonowy, przy którym działa komornik. Zobacz: Antywindykacja.

Dobrowolna metoda rozwiązywania sporów z udziałem bezstronnego mediatora. Ugoda zawarta przed mediatorem, po zatwierdzeniu przez sąd, ma moc ugody sądowej. Zobacz: Mediacje i negocjacje.

Porozumienie kończące spór, w którym strony czynią sobie wzajemne ustępstwa. Zawarta przed sądem lub mediatorem może stanowić tytuł egzekucyjny, tak jak wyrok. Zobacz: Mediacje i negocjacje.

Świadczenie pieniężne wyrównujące szkodę majątkową: koszty leczenia, utracony zarobek, zniszczone mienie. Przysługuje od sprawcy szkody lub jego ubezpieczyciela. Zobacz: Odszkodowania.

Świadczenie pieniężne za szkodę niemajątkową: ból, cierpienie, pogorszenie jakości życia po wypadku albo utratę osoby bliskiej. Często dochodzone razem z odszkodowaniem. Zobacz: Odszkodowania.

Upływ terminu, po którym dłużnik może uchylić się od zaspokojenia roszczenia. Terminy różnią się zależnie od rodzaju sprawy (np. co do zasady 3 lata dla roszczeń o naprawienie szkody i roszczeń z działalności gospodarczej), dlatego z dochodzeniem roszczeń nie warto zwlekać. Zobacz: Odszkodowania.

Prawo przedsiębiorcy (np. operatora sieci energetycznej, gazowej lub wodociągowej) do korzystania z cudzej nieruchomości w zakresie potrzebnym do utrzymania jego urządzeń. Ustanawia się ją umową albo orzeczeniem sądu, a właścicielowi należy się za nią odpowiednie wynagrodzenie. Zobacz: Służebność przesyłu.

Urządzenia służące do doprowadzania lub odprowadzania płynów, pary, gazu i energii elektrycznej oraz urządzenia podobne: słupy i linie, gazociągi, wodociągi, kanalizacja, ciepłociągi, sieci telekomunikacyjne. Jeżeli należą do przedsiębiorstwa, nie są częścią działki, na której stoją. Zobacz: Służebność przesyłu.

Obszar gruntu wzdłuż linii, rury lub kabla, w którym właściciel nie może swobodnie budować, sadzić drzew ani prowadzić prac ziemnych, a operator ma prawo wstępu. Jego szerokość w dużej mierze decyduje o wysokości wynagrodzenia za służebność przesyłu. Zobacz: Służebność przesyłu.

Korzystanie z cudzej rzeczy bez tytułu prawnego, np. gdy operator sieci używa gruntu bez umowy, decyzji ani służebności. Właściciel może żądać za ten okres wynagrodzenia, w granicach przedawnienia (co do zasady 6 lat). Zobacz: Służebność przesyłu.

Nabycie prawa przez długotrwałe posiadanie: służebności po 20 latach w dobrej albo 30 latach w złej wierze. Operatorzy sieci często powołują się na zasiedzenie, żeby nie płacić właścicielom gruntów. Zobacz: Służebność przesyłu.

Reprezentowanie strony w postępowaniu przez profesjonalnego pełnomocnika (radcę prawnego lub adwokata): od sporządzania pism po występowanie na rozprawach. Zobacz: Obsługa prawna.